5 mô hình kinh doanh thành công nhờ tận dụng nền kinh tế chia sẻ

Pinterest LinkedIn Tumblr +

Kinh tế chia sẻ là mô hình kết nối giữa những người tiêu dùng, nhằm tận dụng nguồn lực của nhau. Đây được đánh giá là mô hình đem lại giá trị kinh tế cao, tác động tích cực đến người tiêu dùng cũng như những doanh nghiệp kinh doanh kiểu truyền thống.

I. Nền kinh tế chia sẻ (sharing economy) là gì?

1. Khái niệm

Nền kinh tế chia sẻ, hay còn gọi là nền kinh tế ngang hàng (hoặc nền kinh tế mắt lưới, nền kinh tế cộng tác, tiêu dùng hợp tác) là một hệ thống kinh tế – xã hội được xây dựng dựa trên việc chia sẻ của con người và các nguồn lực vật chất. Phương thức này cho phép họ phân phối, chia sẻ và tái sử dụng những nguồn lực dư thừa hàng hóa, dịch vụ. 

Thực tế, khái niệm kinh tế chia sẻ không phải là mới, vốn khái niệm này đã xuất hiện lần đầu vào năm 1995. Ban đầu, mô hình này có tính chất “chia sẻ ngang hàng” nhưng không rõ rệt. Mô hình kinh doanh này thực sự phát triển mạnh mẽ khi nền kinh tế Mỹ rơi vào khủng hoảng năm 2008, khiến người dân buộc phải thay đổi cách tiêu dùng để thích ứng với bối cảnh khó khăn.

2. Các yếu tố giúp nền kinh tế chia sẻ diễn ra hiệu quả

Hiện nay, theo các chuyên gia có 2 yếu tố giúp cho nền kinh tế chia sẻ diễn ra hiệu quả:

kinh tế chia sẻ

Nền kinh tế chia sẻ diễn ra rộng rãi, nguyên nhân do đâu?

Đầu tiên có thể kể đến là hành vi của khách hàng đối với nhiều loại hàng hóa và dịch vụ được thay đổi. Do bản tính của con người là muốn khám phá những cái mới nhưng lại chóng chán, việc dư thừa nhiều vật chất là điều hiển nhiên.

Tiếp đến, thời buổi công nghệ thông tin phát triển mạng lưới người tiêu dùng được gắn kết qua các mạng xã hội trực tuyến và thị trường thương mại điện tử đang bành trướng không ngừng. Kết hợp với việc các ứng dụng di động và các dịch vụ điện tử ra đời liên tục làm cho việc sử dụng, chia sẻ các hàng hóa và dịch vụ trở nên thuận tiện hơn. Bên cạnh đó, khi phong trào tối giản lên ngôi thì cũng chính là lúc nền kinh tế chia sẻ phát triển mạnh mẽ nhất.

II. Một số doanh nghiệp thành công nhờ áp dụng nền kinh tế chia sẻ trên thế giới

Theo khảo sát của ECNS – cơ quan báo chí lớn thứ 2 của Trung Quốc, quy mô của thị trường kinh tế chia sẻ năm 2015 tại Trung Quốc đã vượt ngưỡng 152,8 tỷ USD. Tương tự tại Mỹ, tổng giá trị các công ty hoạt động theo hướng kinh tế chia sẻ đã chiếm hơn 3% GDP nước Mỹ, tương đương trên 463,9 tỷ USD.

Có những công ty đã thành công vang dội, tạo độ phủ sóng toàn cầu với hướng đi theo nền kinh tế chia sẻ này. Dưới đây là một số công ty điển hình đi đầu trong ứng dụng nền kinh tế chia sẻ trong lĩnh vực của mình:

5 công ty đi đầu trong áp dụng kinh tế chia sẻ và thành công

1. Mô hình Airbnb:

Mô hình Airbnb là mô hình chia sẻ nhà ở cho người đi du lịch, tận dụng nguồn tài nguyên sẵn có của những căn phòng không dùng đến. Thông qua nền tảng này, chủ sở hữu căn nhà cho thuê và người thuê nhà sẽ gặp được nhau và ký kết hợp đồng thuê nhà. Giá thuê nhà định ra trên nền tảng Airbnb luôn thấp hơn giá thuê phòng khách sạn khoảng 3 lần. Theo ước tính, chỉ trong 1 đêm đã có đến 40.000 người thuê chỗ ở từ một dịch vụ cung ứng 250.000 phòng tại 30.000 thành phố ở 192 nước và mọi thanh toán đều qua mạng internet.

2. Mô hình Uber:

Xuất phát vào năm 1970 khi giá xăng tăng cao, đánh đúng vào tâm lý cần chia sẻ của những người đi làm xa hoặc cần phải dùng xe ô tô di chuyển quãng đường dài. Mô hình này đề cao việc người dân đi chung xe với nhau để tiết kiếm tiền di chuyển.

Nền tảng Uber dựa trên phương thức này kết hợp với nền tảng công nghệ, giúp những người có xe ô tô hoặc xe máy có thêm cho mình 1 công việc thời vụ. Thời gian đầu, Uber chỉ kinh doanh trong lĩnh vực xe hạng sang, sau đó vì nhu cầu thị trường mà mở rộng sang các hạng mục khác như xe bình dân, xe SUV, vận chuyển… Sau hơn 10 năm nền tảng được đưa vào hoạt động, Uber được định giá 18,2 tỷ USD.

Trước sự thành công của Uber trên trường quốc tế, một số thương hiệu cũng sử dụng nền kinh tế chia sẻ vào hình thức đặt xe online này vào việc vận hành công ty của mình. Có thể kể đến sự thành công của Lyft tại đất Mỹ hay “kỳ lân” Grab và Go-jek tại Đông Nam Á.

3. Mô hình TaskRabbit

Còn gọi là mô hình tìm kiếm freelancer và cung cấp việc làm online. Vào năm 2012, công ty này đã được đầu tư 38 triệu USD.

Mô hình này nói một cách đơn giản là cổng kết nối giữa những người có công việc cần làm nhưng vì một lý do nào đó không thể làm với những freelancer. Những người cung cấp việc sẽ đưa thông tin tuyển dụng lên nền tảng để tìm kiếm người làm phù hợp. Những người có nhu cầu cần làm việc sau khi hoàn thành công việc sẽ nhận thanh toán qua online. Đặc biệt, kết thúc công việc, người lao động và người thuê cũng có cơ hội đánh giá lẫn nhau trên nền tảng.

4. Mô hình Travelmob

Travelmob là trang web đăng tải thông tin về việc cho thuê nhà hay phòng ở trong thời gian ngắn hạn. Được thành lập từ năm 2012 tại Singapore, Travelmob đã được sử dụng ở hầu hết các điểm đến nổi tiếng trong khu vực Đông Nam Á và châu Á. 

Ở Việt Nam, Luxstay được biết đến như một trong những công ty đầu tiên đi theo mô hình này. Sau lần gọi vốn 6 triệu USD ấn tượng tại Shark Tank, Luxstay được kì vọng sẽ có những bước chuyển mình ấn tượng trong vài năm tới.

5. Mô hình chia sẻ văn phòng WeWork

We Work được xem là một trong những nền tảng chia sẻ nơi làm việc phổ biến nhất thế giới. Được thành lập tại Mỹ và trải qua 10 năm phát triển, We Work hiện phổ biến ở khắp nơi trên thế giới trong đó có cả Việt Nam.

Ban đầu, ý tưởng của công ty là đem đến cho những người freelancer có thể thuê một bàn làm việc hoặc doanh nghiệp nhỏ thuê 1 văn phòng để làm việc. We Work nổi tiếng vì dịch vụ tốt và phí dịch vụ bao gồm không gian họp, đường dây điện thoại, internet, và các loại đồ uống miễn phí.

III. Tạm kết

Trước sự bùng nổ của nền kinh tế chia sẻ, dư luận đưa ra góc nhìn của mình. Đôi lúc, nền kinh tế “chia sẻ” ở thời điểm hiện tại bị lên án do không còn mục đích “chia sẻ” như lúc ban đầu nữa. 

Cụ thể là việc chạy theo những giá trị kinh tế, tạo ra những sự dư thừa ấy thay vì tận dụng sự dư thừa về mặt vật chất. Đây chính là lý do Grab và Uber tại thị trường Việt Nam từng bị lên án vì đi xa với mục đích ban đầu của các founder.

Tuy vậy, không thể chối cãi những đóng góp tích cực của kinh tế chia sẻ đối với nền kinh tế quốc gia nói riêng và toàn cầu nói chung. Chưa biết trong tương lai như thế nào nhưng với sự phát triển của nền kinh tế chia sẻ, hàng triệu người đang có việc làm là kiếm thêm thu nhập cho mình. Từ đó, trở thành động lực cho nền kinh tế phát triển

Bài viết có tham khảo thông tin từ Forbes, Tạp chí tài chính và Tạp chí công thương

Nhật Minh

Share.

About Author

Leave A Reply

%d bloggers like this: